Badanie czynnościowe płuc

img004Używa się trzech rodzajów aparatów pomiarowych do codziennej oceny czynności płuc. Te same aparaty są stosowane w śledzeniu skuteczności leczenia astmy. Pierwszy z nich to spirometr, skomplikowane urządzenie do mierzenia czynności płuc. Używa się go raczej w badaniu dorosłych niż dzieci, gdyż pomiary spirometryczne mają większe znaczenie w przewlekłych chorobach płuc u dorosłych. Drugi — to mały kieszonkowy aparacik plastikowy zwany pikflometrem. Mierzy on największy przepływ powietrza w czasie gwałtownego wydechu. Wynik pozwala ocenić, ile powietrza może przepływać w oskrzelach. Dzieci chore na astmę i nie leczone osiągają bardzo słabe wyniki na tym urządzeniu. Wyniki te poprawiają się szybko po zastosowaniu leczenia. Za pomocą miernika można bardzo dokładnie śledzić postępy w leczeniu i poprawę czynności płuc. Odmianą pikflometru jest miernik zwany gwizdkiem — mały, kartonowy cylinder z 9 równo rozmieszczonymi dziurkami na brzegach. Cylinderek z dziurkami jest częściowo wsunięty w krótszy cylinder zewnętrzny, który ślizgając się w górę i w dół odsłania kolejno dziurki. Do jednego końca urządzenia przymocowany jest ustnik, a do drugiego — gwizdek, który wydaje dźwięk przy wydechu. Siła wydechu potrzebna do wydobycia gwizdu, gdy kolejno otwieramy jedną lub więcej dziurek, odzwierciedla siłę płuc dziecka. A to już daje lekarzowi wyobrażenie, jak skutkuje zastosowane przez niego leczenie. Na przykład siła wydechu potrzebna do gwizdnięcia w momencie otwarcia dwóch dziurek musi być dwukrotnie większa niż siła przy tylko jednej otwartej dziurce, im więcej dziurek otwieramy, tym mocniej trzeba dmuchnąć, żeby zagwizdać. Dla dzieci gwizdanie jest wyzwaniem sportowym — zbierają one całą siłę płuc przy każdej próbie, a potem chętnie porównują swoje wyniki. Gwizdek jest dla lekarza wielką pomocą, choć można sobie wyobrazić, jak nienawidzi on tego dźwięku po pracowitym dniu badań.